Những chỗ có thể học hỏi từ một dịch giả sống trước chúng ta 100 năm

Khi đọc những dòng này của Plutarque

Les Athéniens avaient conçu une haine violente contre les habitants de Mégare, leurs plus proches voisines. Ils décidèrent, par un décret, que, si quelqu’un d’entre eux était pris sur le territoire d’ Anthènes, il serait puni de mort.

Ta có thể dịch tạm như sau:

Người thành Anthène ngày trước cổ Hy lạp từng có một mối thù hằn dữ dội với dân thành Mégare, vốn là hàng xóm gần gủi nhất của họ. Họ quyết ra một dụ rằng bắt được ai sang đất mình, thì đem ra làm tội chết

Nhưng học giả Nguyễn Văn Vĩnh, sống trước chúng ta gần 100 năm, ở đoạn văn:

Ils décidèrent, par un décret, que, si quelqu’un d’entre eux était pris sur le territoire d’ Anthènes, il serait puni de mort.

ông đã dịch rất tài tình:

Lập lệ rằng hễ bắt được ai trên đất ấy sang đất mình, thì đem ra xử tử.

Với nguyên một mệnh đề phức Ils décidèrent, par un décret, que, ông chỉ cần dùng 3 chữ  Lập lệ rằng … Như vậy chỉ còn nửa số chữ, dùng cách viết vô nhân xưng, tỉnh lược tài tình mà không làm mất đi nghĩa nào, lại dụng chữ tiếng Hán Việt rất hay, hại chữ lập và lệ, người bình dân vẫn hiểu được, mà giữ được giọng văn trang trọng của luật lệ (décret) được tạo lập (décider) trong bài..

 

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: